Review: De limieten van de markt

De limieten van de markt
De limieten van de markt by Paul De Grauwe

My rating: 4 of 5 stars

Zeer toegankelijk en soepel geschreven boek over de “slinger tussen overheid en kapitalisme”. Goed en helder verhaal.

“De markt is niet inherent beter of slechter dan de overheid. Het enige wat telt is de welvaart van mensen. Markt en overheid zijn instrumenten om dat te bereiken” (p.8)

Centrale planning (communisme) faalt door het informatieprobleem en omdat er geen/te weinig prikkels zijn voor bijvoorbeeld innovatie (p19)

“Lofzang kapitalisme: als iedereen zijn eigenbelang nastreeft, wordt collectieve belang het best gediend. Wat goed is voor het individu, is ook goed voor de hele collectiviteit” (p27)

Limieten aan marktsysteem:
* Externe effecten (externaliteiten), zoals milieu (opwarming aarde), financiële markten (oa kudde-effecten, interconnected banks die te weinig rekening houden met externe risico’s, too big to fail), en publieke goederen (tragedy of the commons, free-rider/vrijbuiter-probleem).
* Interne limieten: botsing tussen Kahnemans Systeem I (gevoelsmatig) en Systeem II (rationeel); “collectieve uitkomst van het marktsysteem botst met onze individuele ervaring van geluk” (p31).
Het vrijemarktsysteem spreekt vooral het calculerende en rationele systeem II aan (p71)

De markt stuit op haar grenzen omdat zij binnen veel individuen stuit op een gevoel dat het systeem niet fair is (p67)

Mechanisme: naarmate de markt meer aan belang toeneemt, komen publieke goederen in de verdrukking”. Uitbreiding van markten: meer publiek kwaad en minder publiek goed (p58).

“Er zit iets zelfvernietigends in het succes van het marktsysteem” (p60)

Interne limieten van kapitalisme, discrepanties:
* markt – verdeling (rechtvaardige inkomensverdeling, minder inequality)
* extrinsieke – intrinsieke motivatie
* concurrentie – samenwerking
Discrepantie tussen collectieve en individuele welzijn.

Rol overheid- externe instantie om markt te corrigeren:
* aanpakken externaliteiten
* verschaffen publieke goederen (denk: wegen)
* herverdeling (te veel gelijkheid (vgl Sovjet Unie) is niet goed voor economische groei, te veel ongelijkheid leidt tot sociale en politieke instabiliteit, p.108).
Overheid moet optreden als discrepantie tussen individuele en collectieve belang te groot wordt.
Democratische instellingen zorgen voor stabiliteit (niet: crony capitalism).

Politiek wordt mechanisme waarbij onze gevoelens (Systeem I) een uitdrukking krijgen (bv rechtvaardigheid) (p125). Specialisatie: markt = Systeem II, politiek = Systeem I.

Limieten van politiek:
* herverdeling vs efficiëntie
* evenwicht Systeem I en Systeem II
* Sociale zekerheid en moral hazard (profiteurs hollen houdbaarheid sociale zekerheid uit).

H9: Hoge loonkosten zijn teken van hoge productiviteit, hoog welvaartsniveau; bevordert concurrentievermogen. En creëert middelen voor collectieve voorzieningen en sociale zekerheid.

Geen significant verband hoogte werkgeversbijdrage en loonkosten in Europa (figuur 9.7)

“Paradoxaal genoeg kan men stellen dat de overheden (centrale banken en regeringen) door hun reacties na 2008 het vrijemarktsysteem hebben gered”(p219)

Nodig voor een reformistisch en optimistisch scenario: democratische instellingen moeten binnen een land moeten goed functioneren, en landen moeten bereid zijn samen te werken (bv mileu, yax havens) (p229-230)

Op p232 mooi citaat van Camus over de absurditeit van het leven: “Il faut s’imaginer Sisyphe heureux” (gelukzalige Sisyphusarbeid)

View all my reviews

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s